Last Update:
 
ऍग्रो प्लॅनिंग
केसर आंबा व्यवस्थापन डॉ. संजय पाटील मोठी झाडे  - - केसर आंबा फळांची काढणी झाली असून, झाडावरील शिल्लक राहिलेल्या, लटकणाऱ्या काड्या व देठ यांची त्वरित काढणी करावी. अन्यथा अशा झाडांवर वा काड्यांवर काळपट बुरशीची (ऍन्थ्रॅक्‍नोज) वाढ होण्याची शक्‍यता असते. म्हणून रोगट, अशक्त, वाळलेल्या फांद्यांची छाटणी करावी.

Wednesday, July 23, 2014 AT 05:30 AM (IST)

राष्ट्रीय कृषी संशोधन प्रकल्पांतर्गत शेतकऱ्यांच्या शेतावर सरळ लागवड, जोड ओळ लागवड, जोड ओळसहित झिग झॅग (नागमोड पद्धत) पद्धतीने कपाशी लागवडीचे प्रयोग घेण्यात आले. यामध्ये जोड ओळसहित झिग झॅग पद्धतीने कपाशीचे चांगले उत्पादन मिळाले आहे. सध्याच्या काळात ही लागवड पद्धती उपयोगी ठरू शकते. प्रा. दिनेश लोमटे बी. टी. कपाशीमध्ये येणाऱ्या पाने, फुले यांचे रूपांतर फलधारणेत लवकर होते.

Tuesday, July 22, 2014 AT 05:30 AM (IST)

हुमणी भात, भुईमूग, सोयाबीन, उसाचे नुकसान करते. हुमणीची अळी प्रथम सेंद्रिय पदार्थ आणि त्यानंतर पिकाची मुळे खाते, त्यामुळे पिके वाळतात. सध्या राज्याच्या काही भागांत हुमणीचा प्रादुर्भाव दिसतो आहे. प्रादुर्भावाची लक्षणे ओळखून सामूहिकरीत्या नियंत्रणाचे उपाय करावेत. डॉ. पांडुरंग मोहिते सध्या राज्यातील काही भागांत विशेषतः कोल्हापूर आणि सांगली जिल्ह्यामध्ये उसामध्ये हुमणीचा प्रादुर्भाव दिसतो आहे.

Tuesday, July 22, 2014 AT 05:00 AM (IST)

जमीन आणि अन्नद्रव्ये व्यवस्थापनाबाबत या लेखमालेतून विविध विषयांबाबत मार्गदर्शन करण्यात आले. या कालावधीमध्ये शेतकऱ्यांनी जमीन सुपीकता आणि व्यवस्थापनाबाबत विविध प्रश्न विचारले, त्याची उत्तरे आजच्या लेखात देत आहोत. - डॉ. विलास खर्चे प्रश्न  - पिकास आवश्यक सर्व अन्नद्रव्यांचा पुरवठा फवारणी पद्धतीने पुरेसा करता येईल काय? उत्तर  - पिकांची अन्नद्रव्यांची संपूर्ण गरज फवारणीतून पूर्ण करता येत नाही.

Saturday, July 19, 2014 AT 05:15 AM (IST)

सध्याच्या काळात पेरणी करावयाची झाल्यास योग्य वाणाची निवड करून ओळींतील व झाडांतील अंतर शिफारस केल्याप्रमाणे ठेवावे. पेरणीस जसजसा उशीर होईल, त्यानुसार दोन ओळींतील अंतर कमी करावे, झाडांची संख्या वाढवावी. त्यासाठी बियाण्यांचे प्रमाण वाढवावे. मध्यम ते भारी जमिनीत सोयाबीन + तूर (४ः२) या पीक पद्धतीने लागवड करावी. उशिरा पेरणीसाठी ही पद्धत फायदेशीर आहे. डॉ . जीवन कतोरे, स्वप्नील कोंडे १) तुरीचे पीक मध्यम ते भारी म्हणजे ४५ सें. मी.

Saturday, July 19, 2014 AT 05:00 AM (IST)

बागेतील वातावरणात बदल झाले आहेत. तापमान कमी झाले असून, आर्द्रतासुद्धा वाढली आहे. काही ठिकाणी वेळीच खरड छाटणी झाली असल्यास आता काडीच्या परिपक्वतेचा कालावधी सुरू असेल, तर काही बागांत खरड छाटणी उशिरा केली असल्यास आता त्या बागेमध्ये घडनिर्मितीचा कालावधी सुरू असेल. अशा परिस्थितीमध्ये बागेत कशा प्रकारचे नियोजन असावे याबद्दलची माहिती या लेखामध्ये पाहू. डॉ. आर. जी.

Friday, July 18, 2014 AT 05:45 AM (IST)

सर्वच द्राक्ष विभागामध्ये पावसाची आतुरतेने वाट पाहिली जात आहे. पावसाळ्यातील मुसळधार पाऊस या आठवड्यातही पडण्याची शक्‍यतासुद्धा हळूहळू कमी होत चालली आहे. सांगली विभागामध्ये मिरज, मालगाव, आरद, बेडद, शिरगुप्पी या भागांमध्ये पुढील आठवड्यात हलक्‍या स्वरूपाचा पाऊस होईल. पळशी, खानापूर, विटा, तासगाव, पलूस, वाळवा या भागांत आज (शुक्रवारी) जो पाऊस मिळेल तोच मोठा पाऊस असेल. यानंतर बाकी आठवड्यात रिमझिम पावसाची शक्‍यता आहे.

Friday, July 18, 2014 AT 05:30 AM (IST)

सध्या अनेक भागांमध्ये जेमतेम पाऊस झाला आहे. महत्त्वाच्या खरीप पीक लागवडीचा कालावधीही पावसाचे आगमन लांबल्याने संपत आला आहे. अशा वेळी तीळ लागवड ३१ ऑगस्टपर्यंत करणे शक्य आहे. प्रा. राजेश भालेराव, डॉ. पी. पी. शेळके जमिनीची निवड  - तीळ लागवडीकरिता हलकी, मध्यम ते भारी सुपीक व योग्य निचरा होणारी जमीन निवडावी. पूर्वमशागत  - एक नांगरणी व २-३ वखराच्या पाळ्या द्याव्यात. बियाणे-ः पेरणीकरिता हेक्टरी २.५ किलो बियाणे वापरावे.

Friday, July 18, 2014 AT 05:30 AM (IST)

सध्याची पावसाची परिस्थिती पाहता पीक नियोजन करताना कमी कालावधीच्या जातींची निवड, आंतरपीक पद्धतीने लागवड, बीजप्रक्रिया करूनच बियाण्याची पेरणी, मृद् व जलसंधारणाच्या उपाययोजना, बियाण्याचे योग्य प्रमाण, झाडाची योग्य संख्या, एकात्मिक अन्नद्रव्य व्यवस्थापनावर लक्ष द्यावे.

Tuesday, July 15, 2014 AT 05:45 AM (IST)

ठिबक सिंचनावर कांदा लागवड करावयाची झाल्यास त्यासाठी १५० ते १८० सें.मी. रुंदीचे गादेवाफे तयार करावेत. एका वाफ्यावर दोन लॅटरल ६० सें.मी. अंतरावर पसरवून घ्याव्यात. दोन ड्रीपमध्ये ६० सें.मी. अंतर ठेवावे. वाफ्यावर ठिबक संच चालवून वाफसा येईपर्यंत पाणी द्यावे आणि वाफसा आल्यावर १० बाय १० सें.मी. अंतरावर लागवड करावी. किरण जाधव कांद्याची लागवड मध्यम, भारी, कसदार आणि भुसभुशीत जमिनीत करावी.

Monday, July 14, 2014 AT 05:30 AM (IST)

सध्याच्या काळात पावसाला सुरवात झाली आहे. हंगाम लांबल्यामुळे येत्या काळात जमिनीच्या प्रकारानुसार सुधारित तंत्राने पीक लागवडीचे नियोजन करावे. शिफारशीत जातींची निवड, आंतरपीक पद्धतीवर भर द्यावा. - डॉ. सुभाष टाले, ए. जी. करुणाकर, जे. पी.

Saturday, July 12, 2014 AT 06:00 AM (IST)

* जून महिन्यात खत, माती मिश्रणाने भरून ठेवलेल्या खड्ड्यात कलमांची लागवड करावी. कलम लावताना कलमांचा डोळा 15 ते 20 सें. मी. उंचीवर असावा. कलम लावण्यापूर्वी मुळांना मेटॅलॅक्‍झिल एम. (4 टक्के) + मॅन्कोझेब (64 टक्के) हे संयुक्त बुरशीनाशक अडीच ग्रॅम आणि एक ग्रॅम कार्बेन्डाझिम प्रति लिटर पाण्यात मिसळून 10 ते 15 मिनिटे बुडवून ठेवावे. त्यानंतर लागवड करावी. * बागेत उताराच्या दिशेने व प्रत्येकी दोन ओळींनंतर 30 सें. मी. खोल, 30 सें. मी.

Saturday, July 12, 2014 AT 05:45 AM (IST)

जिरायती शेतीसाठी शेवगा हे पीक अत्यंत महत्त्‍वाचे ठरू शकते. अलीकडे बागायती फळबागांमध्ये आंतरपीक म्हणून लागवड वाढत आहे. या लेखातून शेवगा लागवड तंत्रज्ञानाविषयी माहिती घेऊ. नितीन सातपुते, रवींद्र पाटील, डॉ. विजय अमृतसागर महाराष्ट्र राज्यात केवळ १८ टक्के क्षेत्र बागायतीखाली असून, उर्वरित ८२ टक्के क्षेत्र कोरडवाहू आहे. हलकी जमीन, अनिश्चित व कमी पर्जन्यमान असलेल्या भागात पाण्याचा ताण सहन करू शकणारे एक पीक म्हणजे शेवगा.

Friday, July 11, 2014 AT 05:15 AM (IST)

द्राक्षबागेत सध्या पाण्याची अधिक गरज नसली तरी अन्य पिकांकरिता पाण्याचा तुटवडा जाणवत आहे. मात्र काही काळ अशीच परिस्थिती राहिल्यास द्राक्षबागेमध्येही पुढील काळात घडाचा विकास होण्यात अडचणी येतील. आपल्या द्राक्षबागेमध्ये वाढीच्या अवस्थेनुसार सध्याच्या वातावरणामध्ये कार्यवाही करण्याविषयी माहिती घेऊ. - डॉ. आर. जी. सोमकुंवर सध्या पावसाच्या प्रतीक्षेत द्राक्षबागेमध्ये बरीच कामे थांबलेली आहेत. गेल्या आठवड्यात काही भागांमध्ये थोडाफार पाऊस झाला.

Friday, July 11, 2014 AT 05:15 AM (IST)

डॉ. एस. डी. सावंत बऱ्याच दिवसांपासून वाट पाहत असलेला पाऊस येत्या आठवड्यामध्ये पडण्याची शक्‍यता आहे. तसे पाहता येत्या शनिवार- रविवारपर्यंत सर्व द्राक्ष विभागांमध्ये ढगाळ वातावरण राहून काही ठिकाणी अधूनमधून हलका पाऊस होईल. शनिवार, रविवारनंतर दोन ते तीन दिवस बऱ्याच ठिकाणी मध्यम ते चांगला पाऊस होण्याची शक्‍यता आहे. नाशिकच्या निफाड, पिंपळगाव, ओझर, दिंडोरी, वणी वगैरे भागामध्ये रविवारनंतर पावसाची शक्‍यता दिसते.

Thursday, July 10, 2014 AT 05:30 AM (IST)

सध्याच्या परिस्थितीमध्ये पावसाच्या आगमनानुसार योग्य पद्धतीने पीक नियोजन महत्त्वाचे आहे. पीक लागवडीचे नियोजन करताना सुधारित तंत्राने लागवड, जातींची निवड, आंतरपीक पद्धतीचे नियोजन, पाणी व्यवस्थापन आणि फळबागेचे नियोजन या बाबी महत्त्वाच्या आहेत. याबाबतची माहिती आजच्या लेखात घेत आहोत. डॉ. राजेंद्र पाटील, डॉ. किरण कोकाटे, डॉ. दशरथ ठवाळ, डॉ. मधुकर धोंडे, डॉ.

Wednesday, July 09, 2014 AT 05:45 AM (IST)

सध्याच्या काळात आडसाली, पूर्वहंगामी, सुरू व खोडवा ऊस पिकाला हवामानाच्या बदलाबरोबरच पाणी कमतरतेशी सामना करावा लागत आहे. याचा पीकवाढीच्या अवस्थेवर परिणाम होत आहे. हे लक्षात घेऊन अपेक्षित उत्पादनासाठी ऊसवाढीच्या काळात योग्य व्यवस्थापन आवश्यक आहे. डॉ. सुरेश पवार मार्च ते जून या महिन्यांत मुख्यत्वे हवेतील व जमिनीतील तापमानात वाढ झाल्यामुळे ऊस पिकाच्या शरीरातील ओलाव्यात झपाट्याने घट होते.

Tuesday, July 08, 2014 AT 05:30 AM (IST)

हवामान खात्याच्या हवामान अंदाजानुसार जुलैच्या पहिला आठवडाअखेर मॉन्सून सक्रिय होण्याची शक्यता आहे. मराठवाड्यासह महाराष्ट्रातील काही शेतकऱ्यांनी जमिनीची मशागत केली असली, तरी ज्या शेतकरी बांधवांनी मशागती केलेल्या नसतील, त्यांनी जल संधारणाच्या दृष्टीने खालील प्रकारे मशागतीचे नियोजन करावे. सरासरीपेक्षा कमी पावसाच्या अंदाजाचा विचार करता पावसाचा प्रत्येक थेंब शेतात मुरणे आवश्यक ठरणार आहे.

Tuesday, July 08, 2014 AT 05:15 AM (IST)

सद्यःस्थितीत पावसाचे आगमन लांबल्यामुळे पाण्याअभावी भात रोपवाटिका संकटात आहेत. येत्या काळात पावसाचा अंदाज लक्षात घेऊन भात दापोग आणि रहू पद्धतीने रोपवाटिका आणि लागवडीचे नियोजन केल्यास अपेक्षित उत्पादन मिळविणे शक्य आहे. डॉ. नरेंद्र काशिद ज्या शेतकऱ्यांकडे संरक्षित पाणी उपलब्ध आहे आणि २५ ते ३० दिवसांची भात रोपे तयार आहेत, त्यांनी रोपवाटिकेस शक्यतो सकाळी किंवा संध्याकाळी पाणी द्यावे.

Monday, July 07, 2014 AT 05:15 AM (IST)

डॉ. संजय पाटील मोठी आंबा झाडे  - - आंबा झाडावर शिल्लक राहिलेल्या फळाची ताबडतोब काढणी करून, फळे काढलेल्या काड्या त्वरित तोडून टाकाव्यात. - झाडाखाली पडलेली खराब, वाळलेली, रोगट फळे उचलून बागेबाहेर खड्ड्यात टाकावीत. - काही आंबा झाडांवर मोठ्या प्रमाणात बांडगुळांची वाढ झाल्याचे दिसून येत आहे. ही बांडगुळे मुख्य झाडासोबत पाणी व खनिजे घेण्यासाठी स्पर्धा करतात, परिणामी आंबा झाडे अशक्त बनतात.

Friday, July 04, 2014 AT 05:45 AM (IST)

महाराष्ट्रातील काही द्राक्ष विभागामध्ये आगाप छाटणी घेतली जाते. या छाटणीच्या दृष्टीने मशागत, पानगळ यासोबतच कीड-रोगांचे नियंत्रण याविषयी अधिक माहिती या लेखातून घेऊ. डॉ. आर. जी. सोमकुंवर गेल्या आठवड्यात द्राक्ष लागवडीखालील क्षेत्रामध्ये कुठेही पाऊस झाला नाही. त्यामुळे वेलीची वाढ नियंत्रणात आहे. जर पाऊस सुरू असता किंवा पावसाळी वातावरण राहिले असते, तर नवीन फुटीच्या निघण्याची संभावना अधिक असते.

Friday, July 04, 2014 AT 05:30 AM (IST)

आपल्याकडे नगदी पिकाप्रमाणे कडधान्ये व अन्य खरीप व रब्बीतील पिकांमध्येही गादी वाफा आणि सरी- वरंब्यावर लागवड वाढण्याची आवश्यकता आहे. त्यामुळे मरसदृश रोगांचे प्रमाण कमी करणे शक्य होणार आहे. डॉ. के. बा. वंजारी मरसदृश रोग कोणते? - सोयाबीन, मूग, उडीद, तूर, मसूर, हरभरा, तसेच कापसासारख्या इतर द्विदल वर्गातील पिकांत झाडे मरण्याची कमी पाऊस, अधिक पाऊस व बुरशीजन्य रोगाचा प्रादुर्भाव अशी तीन कारणे आहेत.

Thursday, July 03, 2014 AT 05:30 AM (IST)

डॉ. एस. डी. सावंत ज्या पावसाची सगळे जण आतुरतेने वाट पाहत आहेत, तो पाऊस आता फार जवळ आलेला आहे पण अजूनही सर्व द्राक्ष बागायतदारांना काही दिवस तरी वाट पाहावी लागेल. पाच तारखेपर्यंत सर्व विभागांमध्ये अंशतः ढगाळ वातावरण राहील. रविवार, सोमवारी सांगली, सोलापूर विभागांमध्ये, तर सोमवार, मंगळवारनंतर पुणे, नाशिक विभागांमध्ये हलका पाऊस पडेल. 8-9 तारखेनंतर (म्हणजेच येत्या बुधवारनंतर) जवळ जवळ सर्व ठिकाणी चांगला पाऊस होण्याची शक्‍यता आहे.

Thursday, July 03, 2014 AT 05:30 AM (IST)

पीक वाढीच्या अवस्थेमध्ये तणामुळे सुमारे ३० टक्के घट होते. ते टाळण्यासाठी कोळपणी, खुरपणीसह तणनाशकांचा काळजीपूर्क वापर करणे आवश्यक आहे. डॉ. अशोक जाधव पिकामध्ये विविध तणांची वाढ होते, त्यामुळे पिकांच्या उत्पादनामध्ये सरासरी ३० टक्के घट होते. गाजर गवत, तांदुळजा, कुंजरू, दुधी, हजारदाणी, चिकटा, करडू यासारखी रुंद पानाची तर हराळी, कुंदा, शिप्पी, लेना, केना, लव्हाळासारखी एकदलवर्गीय तणे आढळतात. या तणांचा प्रसार हवा, पाणी व पक्षीद्वारा सहज होत असतो.

Tuesday, July 01, 2014 AT 05:30 AM (IST)

पीक पोषणामध्ये जस्त हे सूक्ष्म अन्नद्रव्य महत्त्वाचे असून, महाराष्ट्रातील मातीमध्ये जस्ताची कमतरता दिसून येत आहे. पेरणीच्या वेळी जस्तयुक्त खतांचा वापर केल्यास कमतरता दूर करणे शक्‍य होईल. डॉ. सुनील जावळे, डॉ. शशिशेखर जावळे सध्या भारतातील अडीच लाख माती नमुन्यांचे परीक्षण केले असता त्यापैकी सुमारे 49 टक्के नमुन्यांमध्ये जस्ताची कमतरता आढळून आली असून, 2025 पर्यंत ही कमतरता 63 टक्‍क्‍यांपर्यंत पोचण्याची शक्‍यता आहे.

Tuesday, July 01, 2014 AT 05:30 AM (IST)

पेरणीनंतर आणि सुरवातीच्या वाढीच्या काळात ३ ते ६ आठवडे दीर्घ कोरडा काळ लक्षात घेऊन योग्य पीक नियोजन करणे आवश्यक आहे. मूलस्थानी जलसंधारण, शिफारशीत जातींची निवड, सुधारित पद्धतीने लागवड, आंतर पीक पद्धतीने लागवड याकडे सध्याच्या काळात लक्ष दिले पाहिजे. डॉ. जयवंत जाधव, डॉ. प्रशांत पवार, डॉ. व्ही. एम. अमृतसागर गेल्या काही वर्षांत मॉन्सूनची उशिरा सुरवात होत आहे. त्यामुळे पेरणीचा कालावधी पुढे जात आहे. पिकांची उशिरा पेरणी केल्यामुळे उत्पादनात घट येते.

Monday, June 30, 2014 AT 05:30 AM (IST)

पावसानंतर गेला आठवडा हा एकदम कोरडा गेला. या वेळी द्राक्षबागेमध्ये असलेल्या विविध वाढीच्या अवस्थांमध्ये कोरड्या वातावरणामुळे येणाऱ्या अडचणी व अशा वातावरणाचा वेलीला फायदा कसा करून घेता येईल, याविषयी माहिती घेऊ. डॉ. आर. जी. सोमकुंवर जुनी बाग  - या बागेमघ्ये वेळीच छाटणी झालेली असल्यास हा कालावधी काडीच्या परिपक्वतेचा असू शकतो. बागेत मागील घडनिर्मितीच्या अवस्थेमध्ये काडीमध्ये तयार झालेला घड (म्हणजेच गर्भधारणा) मजबूत होऊन त्याचा आकार वाढतो.

Friday, June 27, 2014 AT 05:30 AM (IST)

डाळिंब लागवड हलक्या जमिनीत व वार्षिक पर्जन्यमान सरासरी ४०० ते ६०० मि.मी. असलेल्या भागात चांगल्या प्रकारे येतो. मात्र, मृग बहरामध्ये तेलकट डाग रोगाच्या नियंत्रण व अधिक उत्पादनासाठी योग्य पद्धतीने पाणी व्यवस्थापन करणे आवश्यक आहे. त्यासाठी आवश्यक सुत्रे कशी वापरावीत, हे आपण पाहू. डॉ. डी. टी. मेश्राम, डॉ. आर. के. पाल डाळिंब झाडावर फुले व फळे असताना योग्य प्रमाणात पाणीपुरवठा करणे अत्यंत आवश्यक आहे.

Friday, June 27, 2014 AT 05:00 AM (IST)

कारळ्याची पेरणी १५ जुलै पर्यंत पुर्ण करावी.प्रतिएकर साधारणतः २ - २.५ किलो बियाणे लागते. मित्रकिडींना शेताकडे आकर्षित करण्याकरिता हे पीक फायदेशीर आहे. प्रा. जितेंद्र दुर्गे, डॉ. विजेंद्र शिंदे १) कारळ्याची लागवड बहुतांश वेळा मिश्रपीक, तर काही ठिकाणी धुऱ्यावरील ओळ (आडतास) म्हणून केली जाते. कारळ्याच्या फुलांचा रंग अतिशय आकर्षक असल्यामुळे शेतामध्ये मधमाश्या, तसेच इतर मित्रकिडींचा मुक्त संचार असतो.

Thursday, June 26, 2014 AT 05:45 AM (IST)

डॉ. एस. डी. सावंत मागच्या आठवड्याप्रमाणे सर्व द्राक्ष विभागामध्ये बागायतदारांना पावसाची वाट आणखी सात-आठ दिवस पाहावी लागेल. कोणत्याही विभागामध्ये येत्या आठ दिवसांमध्ये पाऊस येण्याची शक्‍यता नाही. साधारणतः पाच-सहा तारीख व त्यानंतर सर्व द्राक्ष विभागांमध्ये बऱ्यापैकी पाऊस पडण्याची शक्‍यता आहे.

Thursday, June 26, 2014 AT 05:45 AM (IST)

लष्करी अळी या किडीच्या अळ्या अतिशय जलद गतीने भात रोपे कुरडतात. या किडीच्या नियंत्रणासाठी किडीचे अंडीपुंज गोळा करून त्यांचा नायनाट करावा. शेताचे बांध स्वच्छ ठेवावेत. तज्ज्ञांच्या शिफारशीनुसार तातडीने नियंत्रणाचे उपाय करावेत. प्रा. मकरंद करमरकर, डॉ. आनंद नरंगलकर सध्या कोकणपट्टीत भात रोपवाटिकेत लष्करी अळीचा प्रादुर्भाव दिसतो आहे. एकदा ही कीड आली, की या किडीचा प्रसार फार झपाट्याने होतो.

Wednesday, June 25, 2014 AT 05:30 AM (IST)

 
 
About Us | Contact Us | Ad Rate Card | RSS
© Copyrights 2014 Agrowon.com - All rights reserved.
of
Powered By: