Last Update:
 
ऍग्रो प्लॅनिंग
विविध प्रकारची धान्ये व कडधान्यांच्या पिठाला बाजारात मोठी मागणी असते. पिठाच्या पॅकेजिंगमधील आर्द्रता हा साठवणीतील कळीचा मुद्दा असून, त्याचे नियंत्रण करण्यासाठी प्राधान्याने प्रयत्न करावे लागतात. शैलेश जयवंत बाजारपेठेमध्ये बेसन पिठासह तांदूळ, गहू, ज्वारी, बाजरी, मका, मैदा यांच्या पिठासोबत विविध धान्यांच्या एकत्रित पिठांनाही चांगली मागणी आहे. ही भाजणी किंवा पिठांचे पॅकेजिंग करताना आर्द्रतेचा (हवेतील व पॅकमधील दोन्ही) विचार केला पाहिजे.

Thursday, May 05, 2016 AT 06:30 AM (IST)

सूर्यफुलाच्या उत्पादनवाढीसाठी पाणी आणि कीड-रोग व्यवस्थापनाकडे लक्ष द्यावे. पीक फुलोऱ्यात असताना एक दिवसाआड सकाळी ८ ते ११ या वेळेत एक आठवडा मऊ कपड्याच्या साह्याने हळुवारपणे हात फिरवल्यास परागीकरण वाढून बी भरण्याच्या प्रमाणात २० ते ३० टक्के वाढ होते. सुधीर सूर्यवंशी, डॉ. एम. के. घोडके, डॉ.

Thursday, May 05, 2016 AT 06:15 AM (IST)

सध्याचा काळ हा खरीप कांद्याची रोपवाटिका तयार करण्याकरिता पूर्वमशागत करण्याचा आहे. अजूनही काही शेतकऱ्यांच्या शेतात रब्बीचा कांदा तसेच बीजोत्पादनासाठी लावलेला कांदा काढणीस आलेला दिसून येतो. अशा परिस्थितीत पुढील प्रकारे व्यवस्थापन करावे. डॉ. शैलेंद्र गाडगे, डॉ. ए. थंगासामी, डॉ. जय गोपाल खरीप कांद्याच्या रोपवाटिकेकरिता -  १). एक हेक्‍टर क्षेत्रात रोपांच्या उपलब्धतेसाठी सुमारे पाच गुंठे क्षेत्रावर रोपवाटिका तयार करण्याची शिफारस आहे.

Wednesday, May 04, 2016 AT 06:15 AM (IST)

रत्नागिरी जिल्ह्यातील शेतकरी महिलेची यशकथा सध्याच्या स्पर्धेच्या युगात पुरुषांपेक्षा एक पाऊल पुढे टाकून स्त्रियाही स्वावलंबी होऊ शकतात. शेतीत अर्थपूर्ण कामगिरी करू शकतात. रत्नागिरी जिल्ह्यातील पाली वळके येथील सौ. तृप्ती तुकाराम शिवगण यांनी हे सिद्ध केले आहे.

Saturday, April 30, 2016 AT 06:00 AM (IST)

सातपुड्याच्या पायथ्याशी असलेल्या अकोट, तेल्हारा, अंजनगाव सूर्जी, जळगाव जामोद या तालुक्‍यांत बहुगुणी पानपिंपरी या औषधी वनस्पतीची लागवड केली जाते. या परिसरात पानपिंपरीचे क्षेत्र दर वर्षी वाढत असून, व्यवस्थापनाविषयी माहिती घेऊ. -डॉ. जीवन रा. कतोरे, डॉ. चारूदत्त द. ठिपसे पानपिंपळी (शास्त्रीय नाव - piper longum) यालाच पानपिंपरी, लेंडी पिंपळी किंवा पिंपळी या स्थानिक नावानेही ओळखले जाते. ही बहुवर्षीय वेल प्रकारात मोडते.

Friday, April 29, 2016 AT 06:45 AM (IST)

दुष्काळी परिस्थितीमध्ये पिकांचे उत्पादन कमी होण्याबरोबरच पिके करपण्यासह नष्ट होण्याचा धोका असतो. यावर पाणी धरून ठेवणाऱ्या हायड्रोजेल तंत्रज्ञानातून काही अंशी तरी मात करता येईल. विनायक शिंदे-पाटील, कु. सारिका वांद्रे, डॉ. अनिल ढाके ‘हायड्रोजेल’ म्हणजे काय? ही एक चवविरहित, वासविरहित, बिनविषारी अशी रांगोळीसारखी भुकटी असते. त्यामध्ये स्वतःच्या वजनापेक्षा २५० ते १५०० पट पाणी पकडून ठेवण्याची क्षमता असते.

Wednesday, April 27, 2016 AT 06:30 AM (IST)

सांगली जिल्ह्यातील कवठेपिरान (ता. मिरज) येथील बाबूराव व संकेत या पाटील पिता-पुत्रांनी गेल्या १० वर्षांपासून सेंद्रिय शेतीची कास धरली आहे. परिसरात क्षारपड जमिनीचे क्षेत्र अधिक अाहे. मात्र आपल्या जमिनीत रसायनांचा जराही वापर न करता आपली ११ एकर जमीन क्षारपड होण्यापासून वाचवली आहे. ऊस, फळे, भाजीपाला आदींचे सेंद्रिय पद्धतीने उत्पादन घेत त्यांनी थेट विक्रीतून त्यास बाजारपेठही तयार करण्याचा प्रयत्न केला आहे.

Monday, April 25, 2016 AT 06:15 AM (IST)

- बागेमध्ये सोयाबीनचा भुसा, गव्हाचा भुसा, उसाचे पाचट, केळीची वाळलेली निरोगी पाने यांचे जैविक आच्छादन करावे. - पिकास पाण्याचा ताण बसणार नाही याची काळजी घ्यावी. बागेस सकाळी ठिबक सिंचनाने पाणीपुरवठा करावा. - खोडाच्या भोवताली रोगविरहित वाळलेली व पिवळी पडलेली पाने कापू नये. त्यामुळे खोडाचे उष्ण वाऱ्यापासून संरक्षण होते. - उष्ण वाऱ्यापासून संरक्षण करण्यासाठी बागेच्या पश्‍चिम व दक्षिण दिशेने वारा प्रतिरोधकाची व्यवस्था करावी.

Monday, April 25, 2016 AT 06:15 AM (IST)

- बागेमध्ये सोयाबीनचा भुसा, गव्हाचा भुसा, उसाचे पाचट, केळीची वाळलेली निरोगी पाने यांचे जैविक आच्छादन करावे. - पिकास पाण्याचा ताण बसणार नाही याची काळजी घ्यावी. बागेस सकाळी ठिबक सिंचनाने पाणीपुरवठा करावा. - खोडाच्या भोवताली रोगविरहित वाळलेली व पिवळी पडलेली पाने कापू नये. त्यामुळे खोडाचे उष्ण वाऱ्यापासून संरक्षण होते. - उष्ण वाऱ्यापासून संरक्षण करण्यासाठी बागेच्या पश्‍चिम व दक्षिण दिशेने वारा प्रतिरोधकाची व्यवस्था करावी.

Monday, April 25, 2016 AT 06:15 AM (IST)

राज्यात बहुतांश ठिकाणी उन्हाळी भुईमुगाची लागवड झालेली आहे. काही दिवसांतच हे पीक काढणीला येईल. योग्यवेळी पिकाची काढणी न केल्यास उत्पादनात घट तर येतेच तसेच साठवणुकीच्या काळात कीड-रोगांचा प्रादुर्भाव होऊ शकतो. त्यामुळे काढणीची योग्य वेळ, साठवणुकीची योग्य पद्धत यांची माहिती घेणे गरजेचे आहे. डॉ. म.का. घोडके, सुधीर सूर्यवंशी, सूर्यकांत उगिले भुईमूग पिकाच्या पक्वतेची लक्षणे जाणून घेण्यासाठी काही वेल उपटून खालीलप्रमाणे निरीक्षण करावे.

Monday, April 25, 2016 AT 06:00 AM (IST)

चैत्र/ वैशाख महिन्यांतील वाढत्या तापमानामध्ये कंदपिकांची काळजी घेणे आवश्यक असते. या काळात अनेक कंद पिकांची सुप्तावस्था संपुष्टात येऊन कोंब फुटण्यास सुरवात होते. त्यांच्या रोपवाटिका व लागवडीची कामे सुरू होतात. या काळात करावयाच्या उपाययोजनांची माहिती घेऊ. डॉ. नामदेव म्हसकर, प्रा.

Wednesday, April 20, 2016 AT 04:30 AM (IST)

चैत्र/ वैशाख महिन्यांतील वाढत्या तापमानामध्ये कंदपिकांची काळजी घेणे आवश्यक असते. या काळात अनेक कंद पिकांची सुप्तावस्था संपुष्टात येऊन कोंब फुटण्यास सुरवात होते. त्यांच्या रोपवाटिका व लागवडीची कामे सुरू होतात. या काळात करावयाच्या उपाययोजनांची माहिती घेऊ. डॉ. नामदेव म्हसकर, प्रा.

Wednesday, April 20, 2016 AT 04:30 AM (IST)

रवींद्र गायकवाड - पानवेलीसाठी थंड छाया, हवेत आवश्यक दमटपणा आणि जमिनीत सतत ओलसरपणा असावा लागतो. - या पिकास कोरडे व उष्ण हवामान, उष्णतामानात अचानक होणारे फेरफार, जोराचा वारा मानवत नाही. - तापमान ४० अंश सेल्सिअसवर गेल्यास वेल वाढीचा वेग मंदावतो. शेंडे व पाने आखडतात. काही वेळा पाने जळण्याची शक्यता असते. - पानमळ्यात एकंदरीत उबदार हवामान राहिले पाहिजे, तसेच आर्द्रता ६०-७० टक्क्यांच्या दरम्यान राहील याची काळजी घ्यावी.

Wednesday, April 20, 2016 AT 03:15 AM (IST)

रवींद्र गायकवाड - पानवेलीसाठी थंड छाया, हवेत आवश्यक दमटपणा आणि जमिनीत सतत ओलसरपणा असावा लागतो. - या पिकास कोरडे व उष्ण हवामान, उष्णतामानात अचानक होणारे फेरफार, जोराचा वारा मानवत नाही. - तापमान ४० अंश सेल्सिअसवर गेल्यास वेल वाढीचा वेग मंदावतो. शेंडे व पाने आखडतात. काही वेळा पाने जळण्याची शक्यता असते. - पानमळ्यात एकंदरीत उबदार हवामान राहिले पाहिजे, तसेच आर्द्रता ६०-७० टक्क्यांच्या दरम्यान राहील याची काळजी घ्यावी.

Wednesday, April 20, 2016 AT 03:15 AM (IST)

सध्या शेतकऱ्यांची रब्बी हंगामातील कांदा काढणीची तयारी चालू आहे. या कांद्याची योग्य प्रकारे साठवण केल्यास अधिक चांगला दर मिळवणे शक्य होते. श्रीमती कीर्ती भांगरे, डॉ. सुभाष भालेकर सध्या शेतकऱ्यांची रब्बी हंगामातील कांदा काढणीची तयारी चालू आहे. हा कांदा खरीप कांद्याच्या तुलनेमध्ये साठवणीस योग्य मानला जातो. बदलत्या हवामानामुळे खरीप कांद्याचा पुरवठा अनिश्चित असून, रब्बी हंगामातील व साठवलेल्या कांद्यावरच अधिक भरवसा ठेवावा लागतो.

Tuesday, April 19, 2016 AT 06:00 AM (IST)

पीक पोषणासाठी सेंद्रिय आणि रासायनिक खतांचा संतुलित वापर आवश्यक आहे. सेंद्रिय घटकांची कमतरता आणि रासायनिक खतांच्या वाढत्या किमतीमुळे पीक उत्पादनासाठी अन्नद्रव्यांचा पुरेसा पुरवठा हा पुरेसा होत नाही. अन्नद्रव्यांच्या उपलब्धतेसाठी पीक अवशेषांचा वापर उपयुक्त ठरतो. डॉ. नितीन कोंडे, डॉ. व्ही. के. खर्चे पिकांचे अवशेष जाळल्यामुळे हजारो टन अन्नद्रव्ये वाया जातात.

Monday, April 18, 2016 AT 06:00 AM (IST)

पिकांच्या संपूर्ण वाढीसाठी मुख्य अन्नद्रव्याप्रमाणे सूक्ष्मअन्नद्रव्येही महत्त्वाची असतात. कमतरता असल्यास माती परीक्षणानुसार शिफारशीत मात्रेमध्ये सूक्ष्म अन्नद्रव्यांचा वापर करावा. नितीन सातपुते, जयसिंगराव वाघमारे पिकाच्या वाढीसाठी आवश्यक १६ अन्नद्रव्यांपैकी १३ जमिनीतून, तर तीन अन्नद्रव्ये पाणी आणि हवेतून मिळतात. या १३ अन्नद्रव्यांपैकी अधिक प्रमाणात लागणारी तीन, मध्यम प्रमाणात लागणारी तीन व कमी प्रमाणात लागणारी सात मूलद्रव्ये आहेत.

Saturday, April 16, 2016 AT 05:30 AM (IST)

प्रा. आर. व्ही. देशमुख, डॉ. एस. व्ही. धुतराज मृगबाग लागवडीची केळी सध्या घड भरण्याच्या अवस्थेत आहे, ही अवस्था संवेदनशील असून, सध्या तापमानात वाढ होत असल्यामुळे बागेची काळजी घ्यावी. - बागेचे उष्ण वाऱ्यापासून संरक्षण होण्यासाठी सजीव कुंपणाची लागवड केली नसल्यास ज्वारीचा कडबा, तुराट्या किंवा पराट्याचे झाप तयार करून बागेच्या चोहोबाजूंनी लावावेत. - घडाचा दांडा काळा पडून घड सटकण्याची शक्‍यता असते.

Friday, April 15, 2016 AT 06:15 AM (IST)

डॉ. एच. एल. घाडगे, प्रा. के. एन. बाळापूरकर, प्रा. आर. एच. हंकारे केळी -  १) केळी बागेची निगा राखावी. २) बागेची सर्वसाधारण स्वच्छता राखावी. मुख्य खोडालगत येणारी पिले जमिनीलगत कापावीत. ३) शिफारशीप्रमाणे पाणीपुरवठा करावा. त्यासाठी जमिनीचा प्रकार, पाणी देण्याची पद्धत, पीकवाढीची अवस्था, हवामान या बाबींचा विचार करावा. ४) शिफारशीप्रमाणे वेगवेगळ्या अवस्थेतील बागांना खताची मात्रा द्यावी.

Friday, April 15, 2016 AT 06:00 AM (IST)

सध्या भारतातही शहरी भागात सुपर मार्केट किंवा मॉल संस्कृतीचा उदय झाला आहे. बहुतांशी शहरी कुटुंबामध्ये पती-पत्नी दोघेही नोकरदार अथवा व्यावसायिक असल्याने भाज्या स्वच्छ करण्यासाठी फारसा वेळ उपलब्ध नाही. अशा वेळी मॉलमधून भाज्या घेण्याचे प्रमाण वाढले आहे. सुपर मार्केट व मॉलमध्ये ताज्या/हिरव्या भाज्या, स्वच्छ करून कापून, ठराविक वजनामध्ये शेल्फमध्ये मांडून ठेवल्या जातात.

Thursday, April 14, 2016 AT 05:30 AM (IST)

डॉ. ए. ए. मोताफळे, डॉ. ओ. डी. कोहिरे करपा अनुकूल परिस्थिती - हवेतील आर्द्रता अचानक वाढल्यास प्रादुर्भाव दिसतो. लक्षणे - पानावर लालसर करड्या रंगाचे डाग, पाने सुकतात. नियंत्रण : ( प्रतिलिटर पाणी) १) मॅंकोझेब २.५ ग्रॅम किंवा २) कार्बेन्डाझीम १ ग्रॅम गमी स्टेम ब्लाईट अनुकूल परिस्थिती - पाण्याचा ताण पडल्याने फळे फुटून रोगाचा प्रादुर्भाव वाढतो. लक्षणे -  १) सुरवातीस पानांच्या कडा पिवळसर पडतात.

Wednesday, April 13, 2016 AT 06:30 AM (IST)

डॉ. डी. बी. फोंडे राज्यातील ऊसशेतीची स्थिती -  - दक्षिण विभागातील ऊस पिकाची परिस्थिती मध्य किंवा उत्तर-पूर्व विभागांपेक्षा चांगली असून, येथील कारखाने व शेतकऱ्यांनी उपलब्ध पाण्याचा काटकसरीने वापर करीत खोडवा व्यवस्थापन केले आहे. तरीही पाणी कमतरता आणि वातावरणामुळे पुढील वर्षी उत्पादनात साधारण १५ ते २० टक्के घट होऊ शकते.  - मध्य विभाग - येथील नदीकाठ आणि भारी जमिनीतील ऊस पिकाची परिस्थिती समाधानकारक आहे.

Wednesday, April 13, 2016 AT 06:15 AM (IST)

सध्या डाळिंबाच्या झाडाची मर रोगामुळे हानी होत आहे. तो एक महत्त्वाचा रोग होऊ पाहत असून, त्यावर वेळीच उपाययोजना करणे आवश्यक आहे. डॉ. सुनील पाटील मर रोग - कारणीभूत घटक - सूत्रकृमी, खोड किडा, शॉट होल बोअरर, फ्युजॅरियम, रायझोक्टोनिया आणि सिरॅटोसिस्टीस बुरशी. - लक्षणे -  - झाडाच्या बुंध्याजवळ सतत ओलावा राहून साल कुजते. रायझोक्टोनिया आणि स्केरोशियम या बुरशीचा प्रादुर्भाव होतो. झाडाच्या काही फांद्यांवरील पाने पिवळी पडतात व वाळतात.

Tuesday, April 12, 2016 AT 06:15 AM (IST)

गंधक प्रकाश संश्‍लेषणक्रियेत भाग घेऊन पानांमधील हरितद्रव्य वाढण्यास मदत करते. फळे तयार होण्यास व पिकण्यास गंधकाची अत्यंत आवश्‍यकता असते. हे लक्षात घेता माती परीक्षणानुसार गंधकयुक्त खतांचा वापर करणे आवश्यक आहे. डॉ. पपिता गौरखेडे वनस्पतीमधील अमिनो आम्ल तयार करण्यासाठी गंधक आवश्‍यक घटक आहे. जीव-रासायनिक प्रक्रियेमध्ये गंधकाचा सहभाग महत्त्वाचा असतो.

Monday, April 11, 2016 AT 06:00 AM (IST)

उन्हाळ्यामध्ये बोर, आवळा, सीताफळ, डाळिंब या कोरडवाहू फळपिकांचा सांगाडा बळकट करण्याच्या उद्देशाने हलकी ते मध्यम छाटणी करावी. पाण्याचा कार्यक्षम वापर करण्यासाठी आच्छादन व परावर्तक वापरावेत. १) छाटणी ः फळझाडाच्या बुंध्यावर साधारणपणे २ ते २.५ फुटांपर्यंत आलेली सर्व फूट काढून टाकावी. झाडावरील दाट व कमकुवत फांद्या कमी कराव्यात. जमिनीला टेकणाऱ्या फांद्या छाटून झाडाची हलकी छाटणी करावी.

Sunday, April 10, 2016 AT 12:00 AM (IST)

वेलवर्गीय भाजीपाल्यावरील किडींच्या प्रादुर्भावाकडे लक्ष द्या... डॉ. एस. एम. घावडे वेलवर्गीय भाजीपाला पिके उदा. कारली, काकडी, चोपडा दोडका, शिरी दोडका, टरबूज इ. पिकांची लागवड बहुतांश ठिकाणी झाली आहे. - वेलवर्गीय भाजीपाला पिकांच्या शेंड्याकडील बाजूस स्प्रिंगसारखा कुठल्याही आधाराकडे वाढणारा भाग असतो. त्याला आधार देण्यासाठी या पिकांना मंडप किंवा बांबूचा वापर करावा.

Saturday, April 09, 2016 AT 06:15 AM (IST)

वेलवर्गीय भाजीपाल्यावरील किडींच्या प्रादुर्भावाकडे लक्ष द्या... डॉ. एस. एम. घावडे वेलवर्गीय भाजीपाला पिके उदा. कारली, काकडी, चोपडा दोडका, शिरी दोडका, टरबूज इ. पिकांची लागवड बहुतांश ठिकाणी झाली आहे. - वेलवर्गीय भाजीपाला पिकांच्या शेंड्याकडील बाजूस स्प्रिंगसारखा कुठल्याही आधाराकडे वाढणारा भाग असतो. त्याला आधार देण्यासाठी या पिकांना मंडप किंवा बांबूचा वापर करावा.

Saturday, April 09, 2016 AT 06:15 AM (IST)

लागवडीच्या दृष्टीने बियाण्याची निवड महत्त्वाची आहे. कारण एकदा घेतलेले बियाणे सर्वसाधारणपणे पाच वर्षांपर्यंत वापरता येते. सेलम, फुले स्वरूपा, कृष्णा, रोमा, प्रतिभा यांसारख्या जातींची निवड करावी. जमिनीचा पोत चांगला राखण्यासाठी ताग किंवा धैंचा गाडून जमिनीची पूर्वमशागत करावी. डॉ. जितेंद्र कदम हळद हे नऊ महिन्यांचे पीक अाहे.

Friday, April 08, 2016 AT 06:00 AM (IST)

मल्चिंग फिल्म हा सध्याच्या काटेकोर शेतीतील एक महत्त्वाचा घटक होऊ पाहत आहे. या फिल्मची निर्मितीची यंत्रे व तंत्रज्ञान भारतामध्ये उपलब्ध आहे. यामध्ये अनेक उद्योजक उतरल्यास शेतकऱ्यांना कमी किंमतीमध्ये फिल्म उपलब्ध होऊ शकेल. शैलेश जयवंत साधारणतः १९५०पासून शेतीमध्ये प्लॅस्टिक मल्चिंग फिल्मचा वापर सुरू झाला. पॉलीइथिलीन प्लॅस्टिकपासून ही फिल्म बनविली जाते. - प्लॅस्टिक पातळ फिल्मद्वारे पिकातील किंवा फळबागेतील जमीन झाकली जाते.

Thursday, April 07, 2016 AT 06:00 AM (IST)

फळे भाजीपाल्याच्या काढणीनंतर त्यांच्या साठवणुकीत वातावरण, तापमान, सापेक्ष आर्द्रता, इतर वायूंचे प्रमाण योग्य ठेवावे. साठवण कालावधी वाढविण्यासाठी निरनिराळ्या पूर्वशीतकरण आणि शीतगृह साठवण पद्धतींचा अवलंब करावा. डॉ. विक्रम कड, डॉ. जितेंद्र ढेमरे पूर्वशीतकरण : - भाजीपाल्याची काढणी करताना असलेले तापमान ठराविक कालावधीत ठराविक तापमानाखाली आणणे, याला पूर्वशीतकरण असे म्हणतात. जास्त तापमानामुळे आयुष्य वाढविण्यासाठी लागणारी गुणवत्ता कमी होते.

Wednesday, April 06, 2016 AT 06:00 AM (IST)

1) सध्या उपलब्ध असलेली पाणी क्षमता लक्षात घेऊनच पिकाची निवड करावी. पिकांना सुमार पाणी देण्याऐवजी पिकांच्या संवेदनशील अवस्थांना पाणी द्यावे. फळपिकांमध्ये जास्तीत जास्त अाच्छादन तंत्राचा वापर करावा. प्लॅस्टिक अाच्छादन शक्‍य नसल्यास वाळलेला काडीकचरा, गवत, तण, उसाचे पाचट, धान्य मळणी केल्यानंतर उरलेला भुसा, झाडांचा पालापाचोळा इ. शेतकऱ्यांचा वापर करावा.

Wednesday, April 06, 2016 AT 06:00 AM (IST)

 
 
About Us | Contact Us | Advertise With Us | RSS
© Copyrights Agrowon.com - All rights reserved.
of
Powered By: