Last Update:
 
ऍग्रो व्हिजन
पॅकेजिंगमध्ये वनस्पतिजन्य तेलांचा वापर केल्यास अन्नपदार्थांची साठवण अधिक काळापर्यंत करणे शक्‍य असल्याचे अमेरिकेतील संशोधकांना दिसून आले आहे. त्याचे निष्कर्ष "जर्नल ऑफ फूड सायन्स'मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहे. वनस्पतीच्या मुळे, पाने, बिया, फळे, साली यांसारख्या विविध भागांतून तैलिय द्रव उपलब्ध होतात.

Tuesday, July 22, 2014 AT 05:30 AM (IST)

- डॉ. मधुकर बाचुळकर शास्त्रीय नाव  - Rumex Vesicarius कूळ  - Polygonaceae पॉलीगोनेसी मराठी नाव  - चुका, आंबट चुका इंग्रजी नाव  - ब्लॅडर डॉक सॉरेल. चुका ही वनस्पती ओसाड जमिनीमध्ये वाढलेली दिसते. तसेच काही ठिकाणी शेतात, बागेत लावली जाते. ही रोपवर्गीय वनस्पती एक ते दीड फुटापर्यंत उंच वाढते. चुका या वनस्पतीचे मूळ स्थान पश्चिम पंजाब असून, ती भारताबरोबरच अफगाणिस्थान, पर्शिया व उत्तर आफ्रिकेत आढळते.

Tuesday, July 22, 2014 AT 05:15 AM (IST)

विंचू स्वतःची घरटी (बिळे) ही एकाच वेळी प्रचंड उन्हाळा आणि प्रचंड थंडी दोन्ही प्रकारच्या तापमानामध्ये अधिक सुसह्य वातावरण ठेवणारी बनवत असल्याचे इस्रायली संशोधकांना आढळले आहे. चांगल्या वास्तुरचनाकाराप्रमाणे (आर्किटेक्ट) विंचवाच्या घरट्याचे आरेखन असून, विंचवाच्या शरीरासाठी आवश्यक उष्णता आणि योग्य वेळी थंड, आर्द्रतायुक्त वातावरण या घरट्यामध्ये उपलब्ध होते.

Saturday, July 19, 2014 AT 05:30 AM (IST)

डॉ. मधुकर बाचुळकर शास्त्रीय नाव  - Achyranthes aspera ॲचरॅन्थस ॲस्पेरा कुळ  - Amaranthaceae ॲमरान्थेसी इंग्रजी नाव  - प्रिकली चॅफ फ्लॉवर संस्कृत नाव  - अपामार्ग आघाडा ही वर्षायू रोपवर्गीय वनस्पती असून, पावसाळ्यात जंगलात, ओसाड, पडीक जमिनीवर, रस्त्यांच्या कडेने, शेतात सर्वत्र आढळते. ही वनस्पती भारत, बलुचिस्तान, श्रीलंका, आफ्रिका, अमेरिका, ऑस्ट्रेलिया येथे आढळते.

Tuesday, July 15, 2014 AT 05:45 AM (IST)

किनाऱ्याच्या भागामध्ये समुद्राच्या पाण्यावर तरंगत्या स्वरूपातील हरितगृहे उभारून शहरांची शेतीमालाची भूक भागवणे शक्य होऊ शकते. या पर्यावरणपूरक हरितगृहांमध्ये समुद्राच्या खाऱ्या पाण्यापासून बनवलेले गोडे पाणी वापरणे शक्य आहे. जर्मनी येथील औद्योगिक आरेखनकार फिलीप हटफ्लेस यांनी हे आरेखन तयार केले आहे. कशी सुचली कल्पना फिलीप हटफ्लेस हे जपानमध्ये राहत होते, त्या वेळी जपानमध्ये अनेक प्रकारचा शेतीमाल आयात करावा लागत असल्याचे दिसून आले.

Tuesday, July 15, 2014 AT 05:30 AM (IST)

अधिक बीटा कॅरेटिनयुक्त केळी ठरतील अ जीवनसत्त्वाच्या कमतरतेवर उपाय ब्रिस्बेन (ऑस्ट्रेलिया) येथील क्वीन्सलॅंड तंत्रज्ञान विद्यापीठातील संशोधक जेम्स डेल यांच्या नेतृत्वाखाली अधिक प्रमाणात बीटा कॅरेटिन असलेली जनुकीय सुधारित केळी विकसित केली आहेत. त्याच्या चाचण्या अमेरिकेतील लोवा राज्य विद्यापीठामध्ये स्वयंसेवकांवर घेण्यात येत आहेत. या केळी विकसित करण्यासाठी बिल आणि मेलिंडा गेट्‌स फाउंडेशनकडून आर्थिक साह्य करण्यात आले होते.

Monday, July 14, 2014 AT 05:45 AM (IST)

नियोनिकोटीनॉईड कीडनाशकांचा बंबल बी या मधमाश्यांवर होणाऱ्या परिणामांचा नेमका अभ्यास कॅनडा येथील गुयेल्फ विद्यापीठ व लंडन येथील इंपीरिअल कॉलेजमधील संशोधकांनी संयुक्तरीत्या केला आहे. कामकरी माश्यांच्या मध आणि पराग मिळविण्याच्या प्रक्रियेवरच परिणाम होत असल्याचे स्पष्ट झाले आहे. हे संशोधन ब्रिटिश इकॉलॉजिकल सोसायटीच्या ‘जर्नल फंक्शनल इकॉलॉजी’मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहे. बंबल बी या माश्या पराग आणि मध गोळा करत विविध फुलांपर्यंत जात असतात.

Monday, July 14, 2014 AT 05:30 AM (IST)

सर्व प्रकारच्या उत्पादनविक्रीसाठी पॅकेजिंग ही अत्यंत महत्त्वाची बाब असते. पॅकेजिंगमधून त्या उत्पादनाच्या वैशिष्ट्याला उठाव आणण्याचे काम केले जाते. सेंद्रिय उत्पादनासाठी नैसर्गिक व सेंद्रिय पॅकेजिंग आवश्‍यक मानले जाते. तसा आग्रहही आता जागरूक ग्राहक आणि सुपर मार्केट धरत आहेत. नेदरलॅंड येथील सेंद्रिय उत्पादक कंपनीने आपल्या पुरवठादारासह उसाच्या टाकाऊ घटकापासून पॅकेजिंग विकसित केले आहे.

Monday, July 14, 2014 AT 05:15 AM (IST)

बहुतांश लोक परसबाग किंवा कुंड्यांचा वापर भाजीपाला पिकवण्यासाठी करतात. मात्र घर किंवा गच्चीमध्ये माती आणि पाण्याच्या ओघळामुळे अनेक समस्या निर्माण होतात. त्या टाळण्यासाठी अमेरिकेतील ‘स्प्राऊट्स आयओ’ या कंपनीने हायड्रोपोनिक्स आणि एअरोपोनिक्स तंत्रज्ञानावर आधारित नव्या कुंड्या विकसित केल्या आहेत. त्यामध्ये प्रकाशाची व्यवस्थाही केलेली आहे. त्यामुळे कुंड्या सूर्यप्रकाशात ठेवण्याचीही गरज राहत नाही.

Sunday, July 13, 2014 AT 12:00 AM (IST)

अरबी समुद्रात तयार झालेल्या वादळानंतर मॉन्सूनच्या प्रवाहात निर्माण झालेली क्षीणता पूर्वपदावर येण्यासाठी बराचसा कालावधी गेला. त्यानंतर बंगालच्या उपसागरात निर्माण झालेल्या कमी दाब क्षेत्राने मध्य महाराष्ट्र, मराठवाडा वगळता राज्यात इतरत्र पावसाला सुरवातही झाली. मात्र प्रशांत महासागरात निर्माण झालेल्या चक्रीवादळाने बाष्प ओढून नेल्याने पाऊस सुरू होऊनही पावसाला जोर आला नाही.

Sunday, July 13, 2014 AT 12:00 AM (IST)

स्टॅनफोर्ड अभियांत्रिकी विद्यालयातील संशोधकांनी मांडलेल्या सैद्धान्तिक संशोधनानुसार, मॉलेब्डेनम डायटेल्लूराइडच्या तीन अणूंची स्फटिकरचना एखाद्या स्विचप्रमाणे विद्युतवहनामध्ये मोलाचे काम करू शकेल. त्यामुळे भविष्यात कपड्यांमध्येही विणता येतील, अशा प्रकारची अत्यंत लवचिक, कमी जाडीची इलेक्ट्रॉनिक गॅजेट्स तयार करणे शक्य होणार आहे. सध्याच्या इलेक्ट्रॉनिक उद्योगामध्ये प्रचंड बदल करण्याची क्षमता या संशोधनामध्ये असल्याचे मानले जात आहे.

Saturday, July 12, 2014 AT 05:45 AM (IST)

मातीमध्ये राखेच्या विविध प्रकारासह ताकद देणाऱ्या घटकांचा वापर ठरेल फायदेशीर चिकणमातीमध्ये फ्लाय व बॉटम ऍशसह काही ताकद देणारे घटक वापरल्यास बांधकामामध्ये या मातीयुक्त मिश्रणाचा वापर करणे शक्‍य असल्याचे मलेशियातील संशोधनामध्ये दिसून आले आहे. मातीसारख्या पर्यावरणपूरक घटकांचा वापर केल्याने खर्चातही बचत साधणे शक्‍य होईल. पेनिनस्युलर मलेशियामध्ये एकूण मातीच्या 20 टक्के माती चिकण प्रकारची आहे.

Saturday, July 12, 2014 AT 05:30 AM (IST)

जंगली गहू जातीतील बोरॉन सहनशील जनुकांचा घेतला शोध गहू पिकातील बोरॉनच्या सहनशीलतेला नियंत्रित करणाऱ्या जनुकांचा शोध घेण्यात ऑस्ट्रेलियामधील ऍडलेड विद्यापीठातील संशोधकांना यश आले आहे. हे संशोधन ‘नेचर’ या संशोधनपत्रिकेमध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहे. या संशोधनामुळे बोरॉनसाठी अधिक सहनशील जाती विकसित करण्यामध्ये पैदासकारांना मदत होणार आहे. जागतिक पातळीवर जमिनीमध्ये बोरॉनचे प्रमाण वाढत असल्याने त्याचा परिणाम पिकांच्या उत्पादनावर होत आहे.

Friday, July 11, 2014 AT 05:30 AM (IST)

एका जनुकाच्या म्युटेशनमुळे वनस्पतीमध्ये अधिक स्टार्चची साठवण शक्‍य असल्याचे जर्मनीतील मॅक्‍स प्लॅंक संशोधन संस्थेतील संशोधकांना दिसून आले आहे. तसेच रात्रीच्या वेळी अन्य वनस्पतींप्रमाणे स्टार्च साठ्याचा वापरही टाळला जात असल्याने स्टार्च कणांचा आकार मोठा राहतो. हे संशोधन बायोमास, चारा व खाद्य पिकांची वाढ आणि उत्पादकता वाढीसाठी महत्त्वाचे ठरणार आहे.

Friday, July 11, 2014 AT 05:30 AM (IST)

मांस, शेतीमालातून होणारा प्रादुर्भाव रोखण्यासाठी केले जाताहेत प्रयत्न अन्नातून विविध परजिवींचा प्रादुर्भाव होत असून, दरवर्षी अन्नपदार्थांतून विषबाधा होण्यामुळे लक्षावधी लोकांच्या आरोग्यावर परिणाम होत आहे. जागतिक पातळीवर धोकादायक ठरणाऱ्या मुख्य दहा परजिवींची यादी संयुक्त राष्ट्रसंघाच्या अन्न आणि कृषी संघटनेने (WHO) नुकतीच जाहीर केली आहे. जागतिक पातळीवर सामाजिक आणि आर्थिक बाबतीत या परजिवींमुळे मोठे नुकसान होते.

Monday, July 07, 2014 AT 05:30 AM (IST)

माशांच्या अंडी उबवणीनंतर पहिल्या काही अवस्थेतील माशांपैकी ९० टक्के मृत होतात. त्यामागील जैवशास्त्रीय व भौतिकशास्त्रीय कारणांचा शोध घेण्यामध्ये तेल अविव विद्यापीठातील संशोधकांना यश आले आहे. त्यांनी मांडलेल्या संशोधनानुसार, पर्यावरणाशी जुळवून घेणे शक्य होत नसल्याने खाद्य घेण्यामध्ये अडचणी येतात. त्यासोबतच चिकट स्त्रावामुळे वाढलेली पाण्याची घनताही मरतुकीसाठी कारणीभूत असल्याचे दिसून आले आहे.

Monday, July 07, 2014 AT 05:15 AM (IST)

गाय, वराहाच्या खुरांची संख्या झाली सम, तर उंदीर, माणूस यांची बोटे राहिली विषम एकेकाळी विषम संख्येमध्ये असलेल्या खुरापासून सम संख्येतील खुरापर्यंतच उत्क्रांतीचा प्रवास नेमका उलगडण्यासाठी स्वित्झर्लंड येथील युनिव्हर्सिटेट बेसिल येथे संशोधन करण्यात आले आहे. सस्तन प्राण्यामध्ये झालेल्या या बदलामुळे पुढे प्रचंड बदल घडून आले आहे, त्यामुळे हे संशोधन महत्त्वाचे असून, त्यातून उत्क्रांतीच्या पर्वातील माहिती उलगडण्यास मदत होणार आहे.

Sunday, July 06, 2014 AT 12:00 AM (IST)

भुस्सा आणि काही बुरशी यांच्या मदतीने इरिथ्रीटॉल या स्वीटनरच्या निर्मितीची स्वस्त पद्धत ऑस्ट्रिया येथील व्हिएन्ना युनिव्हर्सिटी ऑफ टेक्नॉलॉजी येथे विकसित केली आहे. हे संशोधन ‘एएमबी एक्प्रेस’मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहे. सध्या अतितीव्र अशा मोलॅसिसमध्ये यीस्टच्या काही विशिष्ट प्रजाती वापरून इरिथ्रीटॉल तयार केले जाते.

Sunday, July 06, 2014 AT 12:00 AM (IST)

ऑस्ट्रेलियामध्ये दूधपचनाच्या वेळचा दुधातील फॅटच्या संरचनेचा झाला प्रथमच अभ्यास दुधामध्ये प्रथिने व त्यांच्या रचनेचा अभ्यास ऑस्ट्रेलियातील मोनाश विद्यापीठामध्ये प्रथमच विस्तृतपणे करण्यात आला असून, दुधातील प्रथिनांचे पचना वेळी होणारे बदल जाणून घेण्यात आले आहेत. पचनाच्या वेळी दूध आणि त्यातील फॅट यांच्यामध्ये निर्माण होणाऱ्या रचनेविषयी स्पष्टताही मिळाली आहे.

Sunday, July 06, 2014 AT 12:00 AM (IST)

आयसीएआरचा पुण्यातील संशोधन प्रकल्प पूर्ण पुण्यातील एमआयटी अभियांत्रिकी महाविद्यालयातील संशोधकांच्या गटाने गारपीटरोधक यंत्रणा विकसनाचे संशोधन पूर्ण केले आहे. या पद्धतीमुळे गारपिटीऐवजी पाऊस पाडण्याची क्रिया घडवून आणली जाते. या पद्धतीने महाराष्ट्रात गारपीटरोधक यंत्रणा उभारणे शक्‍य असून, त्यासाठी केवळ 40 कोटी खर्च अपेक्षित असल्याचा दावा संशोधकांनी केला आहे. दर वर्षी गारपिटीमुळे पिकांचे मोठ्या प्रमाणात नुकसान होते.

Friday, July 04, 2014 AT 04:45 AM (IST)

सीरिया येथील युफेरटेस् या नदीकाठी वसलेल्या शहराचे उत्खनन सुरू असून, त्यामध्ये ६२०० वर्षांपूर्वीच्या थडग्यामध्ये शिस्टोसोमियासिस परजीवींची अंडी आढळली आहेत. हा मध्यपूर्वेतील कृषी व सिंचन पद्धतीचा सर्वांत जुना पुरावा मानण्यात येत आहे. हे संशोधन ‘लॅन्सेट इन्फेक्शियस डिसिजेस’ या वैद्यकीय क्षेत्रात नावाजलेल्या संशोधन पत्रिकेमध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहे.

Thursday, July 03, 2014 AT 05:30 AM (IST)

डॉ. मधुकर बाचूळकर शास्त्रीय नाव  - Basella alba (बेसिला ॲल्बा) कुळ  - Basellaceae (बॅसिलेसी) मायाळू हा बहुवर्षायू वेल असून, या वनस्पतीची बागेत, अंगणात, परसात तसेच कुंडीत लागवड करतात. मायाळू वनस्पती आशिया व आफ्रिका खंडातील उष्ण कटिबंधीय प्रदेशात आढळते. मायाळू या वनस्पतीला ‘वेलबोंडी’ असेही काही ठिकाणी म्हणतात. इंग्रजीत मायाळूला ‘इंडियन स्पिनॅच’ व ‘मलबार नाईट शेड’ अशी नावे आहेत. मायाळूचे तांबडा व पांढरा असे दोन प्रकार आहेत.

Thursday, July 03, 2014 AT 05:15 AM (IST)

संगणकीय निर्यातप्रणाली तयार शेतकरी नोंदणी सुरू युरोपियन युनियनने घातलेल्या भाजीपाला व आंबा फळांच्या आयातबंदीच्या पार्श्‍वभूमीवर अपेडाने आंबा व भाजीपाला निर्यात प्रक्रियेत सुधारणा करण्यासाठी पावले उचलली आहेत. त्यांनी महाराष्ट्रासह सात राज्यांमध्ये मॅंगोनेट व व्हेजिटेबलनेट निर्यात प्रणाली कार्यरत करण्याचा निर्णय घेतला आहे.

Saturday, June 28, 2014 AT 05:30 AM (IST)

डॉ. संजय राजाराम यांनी केल्या गव्हाच्या 480 जाती विकसित जागतिक गहू उत्पादनात 20 कोटी टनांनी वाढ कृषी क्षेत्रातील "नोबेल' समजला जाणारा जागतिक अन्न पुरस्कार यंदाच्या वर्षी भारतीय वंशाचे आणि आंतरराष्ट्रीय गहू शास्त्रज्ञ डॉ. संजय राजाराम यांना नुकताच जाहीर झाला आहे. डॉ. नॉर्मन बोरलॉग यांच्या मार्गदर्शनाखाली घडलेल्या राजाराम यांनी गव्हाच्या तब्बल 480 जाती विकसित केल्या. त्याआधारे गव्हाचे जागतिक उत्पादन वीस कोटी टनांनी वाढण्यास मदत झाली.

Thursday, June 26, 2014 AT 05:15 AM (IST)

हरितगृह वायूंची अचूक तीव्रता मोजणे होईल शक्य रशियातील संशोधकांनी वातावरणातील कार्बन डायऑक्साईड, मिथेन आणि अन्य वायूंच्या विविध उंचीवरील तीव्रता मोजण्यासाठी हरितगृह वायू मीटर (ग्रीनहाऊस गॅस मीटर) विकसित केला आहे. त्या संदर्भात `जर्नल ऑप्टिक्स एक्स्प्रेस`मध्ये माहिती प्रकाशित करण्यात आली आहे. जागतिक तापमानवाढीसाठी हरितगृह वायू कारणीभूत ठरत असल्याचे सातत्याने पुढे येत आहे.

Sunday, June 22, 2014 AT 12:00 AM (IST)

कोल्हापूर - ग्रामसेवकांप्रमाणे वेतनश्रेणी मिळावी, सुधारित महागाई निर्देशानुसार भत्ता मिळावा व विकास सेवा संस्थांना व्यवस्थापन खर्चासाठी 3 टक्के अनुदान मिळाले पाहिजे, या प्रमुख तीन मागण्यांसाठी जिल्ह्यातील 1200 हून अधिक गटसचिवांनी जिल्हा उपनिबंधक कार्यालयासमोर मंगळवारी (ता.17) "ठिय्या' आंदोलन केले. गटसचिवांच्या मागण्या अनेक वर्षांपासून प्रलंबित आहेत. शासनाकडे वारंवार याची मागणी केली. मात्र सर्वच स्तरांवर आश्‍वासनाशिवाय काही मिळालेले नाही.

Thursday, June 19, 2014 AT 05:30 AM (IST)

मुंबई  - सिंचनविषयक चौकशी करणाऱ्या डॉ. माधवराव चितळे समितीने राज्यातील विविध सिंचन प्रकल्पांची छाननी केली असता प्रशासकीय मान्यता आणि सुधारित प्रशासकीय मान्यतांमुळे सिंचनासाठी उपलब्ध निधी अपुरा पडून प्रकल्पांना विलंब होत असल्याचे निदर्शनास आले आहे. त्यामुळे समितीने भविष्यात प्रकल्पनिहाय निधीवाटपासाठी अर्थ, कृषी, प्रकल्प बांधकाम आणि सिंचन व्यवस्थापक तज्ज्ञांचा समावेश असलेली उच्चस्तरीय समिती गठित करण्याची महत्त्वपूर्ण शिफारस केली आहे.

Thursday, June 19, 2014 AT 05:15 AM (IST)

पोर्तुगालमधील डी रूईटर या टोमॅटो बियाणे उत्पादक कंपनीने शेतकऱ्यांच्या नेमक्या गरजा जाणून त्याला योग्य त्या जातीच्या लागवडीचा सल्ला देण्यासाठी एक ऑनलाइन टोमॅटो टूल तयार केले आहे. त्याचे नाव ‘वुई लव टोमॅटोज्’ असे आहे. लागवडीच्या मोसमामध्ये एखाद्या पिकाचे नियोजन करायचे, मग बाजारात जायचे आणि दुकानदाराकडे उपलब्ध असलेल्या किंवा तो सांगत असलेल्या जातीचे बियाणे आणून त्याची लागवड करायची, ही बहुसंख्य शेतकऱ्यांची पद्धत.

Sunday, June 15, 2014 AT 12:00 AM (IST)

आंतरराष्ट्रीय संशोधक गटाचे संशोधन आंतरराष्ट्रीय संशोधकांच्या गटाने मेंढीच्या जनुकीय संरचनेचा उलगडा करण्यात यश मिळवले असून, मेंढ्यांच्या दर्जेदार लोकर, दूध व मांस अधिक उत्पादनक्षम जाती विकसित करणे शक्य होणार आहे. त्याचबरोबर गाय, शेळी आणि हरणांसारख्या अन्य जनावरांच्या जनुकांविषयी अधिक माहिती उमजण्यास मदत होणार आहे. मेंढीपालन हा अत्यंत पुरातन व्यवसाय असून, त्यावर आधारित अनेक उद्योग आहेत.

Sunday, June 15, 2014 AT 12:00 AM (IST)

‘तण खाई धन’ ही म्हण मराठीमध्ये रूढ आहे, त्यावर आता इल्लिनॉईज विद्यापीठातील संशोधकांनी शिक्कामोर्तब केले आहे. अमेरिकेतील कपाशीमध्ये आढळणाऱ्या पाल्मर ऍमरंथ या तणामुळे शेती उद्योगाला मोठा फटका बसणार असल्याचा अहवाल त्यांनी नुकताच प्रकाशित केला आहे. पाल्मर ऍमरंथ (Amaranthus palmeri) हे तण अत्यंत वेगाने व पिकांच्या वाढीच्या सर्व हंगामामध्ये वाढते. तसेच त्यापासून मोठ्या प्रमाणात बिया तयार होतात. त्यामुळे हे तण वेगाने पसरते.

Wednesday, June 11, 2014 AT 05:30 AM (IST)

२००५ मध्ये भाताची पहिली जनुकीय संरचना उलगडण्यात आली होती. त्यानंतर अधिक संशोधनानंतर ३००० भातजातींची जनुकीय संरचना उलगडण्यात आली असून, ती जगभरातील सर्व संशोधकांसाठी खुली करण्यात आली आहे. ही सर्व माहिती जर्नल गिगासायन्स या बीजीआय आणि बायोमेड सेंट्रल यांच्याद्वारे प्रकाशित होणाऱ्या खुल्या संशोधनपत्रिकेमध्ये मांडण्यात आली आहे. ती माहिती आता जगभरच्या पैदासकारांना वापरता येईल. जागतिक अन्न सुरक्षिततेच्या दृष्टीने ही बाब अत्यंत महत्त्वाची ठरणार आहे.

Wednesday, June 11, 2014 AT 05:15 AM (IST)

 
 
About Us | Contact Us | Ad Rate Card | RSS
© Copyrights 2014 Agrowon.com - All rights reserved.
of
Powered By: